De Omgevingsvisie geeft richting aan de ontwikkeling van Nijmegen
Onze ambities zijn onder andere om een aantrekkelijke stad te zijn en te blijven om te wonen, met goede werklocaties, openbare ruimtes en voorzieningen. En dat we een stad zijn met een gevarieerd woningaanbod dat aansluit bij de vraag van alle nieuwe en bestaande bewoners. Deze ambities en de bijbehorende doelen zijn verwerkt in de Omgevingsvisie .
In de Omgevingsvisie staan uitgangspunten voor het gebruik van de ruimte in Nijmegen. Het geeft daarmee de komende jaren richting aan de ontwikkeling van onze stad. Waar kunnen bijvoorbeeld de benodigde 10.000 extra woningen komen? En hoe bieden we ruimte aan de groei van de werkgelegenheid met 10.000 banen tot aan 2030.
We focussen ons de komende jaren op groei binnen de bestaande stad
De afgelopen jaren werden de meeste woningen in de Waalsprong en in het Waalfront gebouwd (conform de vastgestelde grondexploitaties). Vanuit het perspectief van de Omgevingsvisie verleggen we de focus naar de bestaande stad. Belangrijke gebieden om de woningbouwopgave en de gewenste versnelling in te vullen zijn: de binnenstad en stationsdistrict, de Kanaalzone zuid (o.a. Winkelsteeg) en rondom OV-knooppunten.
Om ook te zorgen dat we onze ambities en de bijbehorende doelen kunnen realiseren is de inzet van het instrumentarium van het grondbeleid noodzakelijk. Op deze manier verbeteren we de ruimtelijke kwaliteit van onze stad door nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen te ondersteunen dan wel zelf te initiëren en te (laten) realiseren.
Inzet van het grondbeleid kan inhouden dat we de voor de gewenste ontwikkelingen nieuwe bestemmingsplannen gaan opstellen, dan wel dat we besluiten dat we voor de gewenste ontwikkelingen ook gronden moeten gaan aankopen en gaan uitgeven. En in enkele gevallen dat we een samenwerking aangaan met andere partijen, zoals we gedaan hebben bij de gebiedsontwikkeling Waalfront.
Terug- en vooruitblik
Woningbouw
In 2024 zijn in Nijmegen in totaal 1.179 nieuwbouwwoningen opgeleverd. Dat is minder dan in 2023, maar duidelijk méér dan de jaren daarvoor. Inclusief de toevoegingen in de bestaande bouw gaat het om 1.499 woningen in 2024. Dat zijn ruim 200 woningen meer dan in de planning van de Woondeal 2.0 is afgesproken.
In 2023 is het woonbehoefteonderzoek afgerond en is de Woondeal 2.0 regio Arnhem Nijmegen vastgesteld. In 2024 is, mede op basis hiervan, de Nijmeegse Woonagenda 2024-2029 vastgesteld met het doel om 10.000 tot 12.000 woningen toe te voegen van 2024 tot en met 2030.
We blijven ons inzetten om de plancapaciteit op minimaal 130% van de woonbehoefte te houden (niet alle plannen vinden doorgang, daarom wordt de plancapaciteit hoger gehouden dan de woonbehoefte). Op dit moment is er een plancapaciteit van ruim 19.000 woningen voor de periode 2025-2040. Tot en met 2030 is er voldoende plancapaciteit.
De verwachting voor 2024 was dat de gronduitgifte in de gemeentelijke grondexploitaties op 787 zou uitkomen. Uiteindelijk is de uitgifte iets lager uitgekomen, op 718. Voor de komende jaren wordt een aanzienlijke stijging in het aantal uitgiftes verwacht. Naast Waalsprong, zullen ook in Winkelsteeg en Stationsdistrict uitgiftes plaats gaan vinden.
Wel is het zo dat de marktontwikkelingen onzeker blijven, regelgeving nog in beweging is (bijvoorbeeld stikstof), forse vertraging ontstaat als plannen naar de Raad van State gaan, beschikbaarheid van (ambtelijke) capaciteit en het leveren van stroom (netcongestie) een probleem is, waardoor er risico’s op vertraging blijven de komende jaren.
Bedrijventerreinen
De uitgifte van bedrijfsterreinen is in 2024 met slechts 3700 m2 beneden de prognose verlopen. Voor 2025 verwachten we dat alleen de kavels op locatie Mercuriuspark verkocht worden. Dit betreft ruim 2 ha. Met de onzekerheid van de Raad van State procedure voor de Grift gaan we in de grondexploitatie de Grift uit van de verkoop van de eerste kavels medio 2026. Vanaf dat jaar verwachten we dat de uitgifte bedrijventerrein rond het gemiddelde van 4,3 ha per jaar uit zal komen. Om dit te kunnen realiseren wordt op dit moment gewerkt aan een zogenaamde ‘off-grid’ oplossing, om de problematiek ten aan zien van netcongestie te beperken.
Als gevolg van netcongestie wordt voor de uitgifte van bedrijfsmeters in Winkelsteeg er rekening mee gehouden dat voor solitaire bedrijfsunits / uitgiftes er tot 2030 geen uitgifte kan plaatsvinden. Dit zet daarmee deels een rem op de invulling van de economische opgave in dit gebied. Voor kleinschalige bedrijfsruimtes in bijvoorbeeld plinten is de inzet om tot (tijdelijke) oplossingen te komen, waarmee deze functies de komende jaren wel gerealiseerd kunnen worden.
Netcongestie
Netcongestie belemmert de geplande gebiedsontwikkelingen in Nijmegen. Onzeker is echter hoe groot het effect de komende jaren is. Maatregelen om netcongestie tegen te gaan zijn mogelijk, maar dienen voor een groot deel nog uitgewerkt te worden. De gemeente is daarbij ook afhankelijk van de samenwerking met derden.
Voor kleinverbruikers (waaronder woningen) lijken er vooralsnog geen belemmeringen. Voor grootverbruikers is er in principe tot 2030 geen mogelijkheid om een aansluiting op het stroomnet te krijgen. Hier zijn tot die tijd andere oplossingen nodig om eventueel toch functies te realiseren.
In dit MPG is rekening gehouden met deze belemmeringen voor met name grootverbruikers. In de risicoanalyses is echter ook rekening gehouden met het feit dat mogelijk ook voor woningbouw er op enig moment een netcongestieprobleem ontstaat.